Integraal ruimtelijk perspectief (IRP)

 

Populaire regio: slim omgaan met ruimte

Utrecht is een populaire regio en doordat we hard groeien moeten we slim omgaan met de ruimte die we hebben. Het moet een fijne plek blijven waar mensen kunnen wonen, werken en recreëren, die duurzaam bereikbaar is, en er ruimte is voor het groen en initiatieven voor duurzame energie. We willen een gezonde en inclusieve leefomgeving creëren. Daarom maken we afspraken hoe de regio er in de toekomst uit ziet en leggen wij vast wat wij daarin belangrijk vinden. 

Waar werken we naartoe?

We werken met 16 gemeenten samen om die toekomst vorm te geven. Door samen te werken vergroten we de mogelijkheden en kwaliteit van onze leefomgeving. We vormen hierin een eenheid als regio, maar altijd met oog voor de identiteit van de verschillende gemeenten om diversiteit te behouden. We vertellen een éénsgezind en duidelijk verhaal waarmee we laten zien waar we voor staan en waar we naartoe werken.

Dit verhaal gaan we vastleggen in een Integraal ruimtelijk perspectief (pdf 10 Mb). Hierin staat onder andere hoe we omgaan met groen en landschap, hoe we ervoor willen zorgen dat er voldoende en passende woningen en banen zijn voor iedereen, en dat de dorpen en steden in de regio goed en vooral op duurzame wijze te bereiken zijn. Maar niet alles kan zomaar, want de optelsom van de wensen is op veel plekken groter dan de ruimte die we hebben. Er moeten keuzes gemaakt worden die lastig zijn, maar die altijd bijdragen aan het mooier maken van het geheel. Door goed met elkaar af te stemmen wat de behoeftes zijn in de gemeenten, kunnen we een slimme verdeling maken van de ruimte. En zo werken we met zijn allen aan een gezonde, duurzame en toekomstbestendige leefomgeving.

De ambities

Maar hoe willen we dat de regio er in 2040 uitziet? En wat betekent dit voor alle inwoners? Het is een integraal vraagstuk waarbij gezondheid en leefbaarheid altijd centraal blijven staan. Hieronder staan de thematische en ruimtelijk programmatische opgaven die de regio gedefinieerd heeft of die in de regio spelen.

Groen en landschap

In 2040 wonen de inwoners van onze regio in een groene omgeving die uitdaagt om gezond te leven. Groen begint bij de voordeur en is verbonden met de grote en kleine landschappen die onze regio rijk is. Van plantsoen tot groene oever, van Heuvelrug tot veenweidegebied, van Lekdijk tot waterlinie en alles ertussenin.

Deze structuur van groen en landschap is de basis van waaruit we werken aan de stedelijke groei in wonen en werken. We werken aan een nieuwe toekomst voor de landbouw, we zorgen voor voldoende ruimte voor water en vinden een nieuwe balans tussen natuur en recreatie. Als regio kiezen we ervoor om ook te groeien in kwaliteit en niet alleen in kwantiteit. Als de regio groeit, groeien de gebieden voor natuur en recreatie mee. Onze woonomgeving nodigt uit om te wandelen, fietsen, spelen en sporten en de auto laten we vaker staan.

Wonen

De bevolking ziet er in 2040 anders uit dan vandaag. We bouwen om in 2040 de woningmarkt in balans te hebben. Voor een groot deel betekent dit dat we voldoende huizen bouwen maar met name ook dat de juiste woningen beschikbaar zijn. Door een betere balans in de woningvoorraad te brengen kunnen mensen terecht in de woning die past bij hun levensfase. De regio maakt afspraken over de woningbouwprogrammering, waardoor ook de verantwoordelijkheid voor sociale en kwetsbare doelgroepen door de regio-gemeenten wordt gedeeld.

Nabijheid en bereikbaarheid

We zorgen ervoor dat in 2040 het kiezen voor duurzame mobiliteit voor de hand ligt. Op plekken die goed bereikbaar zijn met de fiets en het OV, voegen we wonen, werken en benodigde voorzieningen. De groei van het aantal inwoners en banen vindt plaats voor een belangrijk deel rond OV-knooppunten. Deze plekken worden allemaal steeds intensiever gebruikt dan we tot nu toe gewend zijn. We creëren daarmee een woon-werkmilieu dat stedelijker en meer gemixt is dan nu. We vullen dit per knooppunt in op een manier die lokaal passend is. Nabijheid is het uitgangspunt voor de toekomst, het moet voor zo veel mogelijk mensen zo gemakkelijk mogelijk gemaakt om op een duurzame manier vervoer te hebben door de regio. De hele regio is goed verbonden door het OV en wordt bij alle knooppunten aangesloten op verbeterde en nieuwe fietsroutes. Zo ontstaat een regionaal netwerk dat zorgt voor een goede bereikbaarheid via duurzame mobiliteit.

Economie

De kracht van de regio zit niet alleen in de kwaliteit van leven, maar ook in de kracht van de economie. We maken ruimte voor de drie grootste uitdagingen voor de economie in de regio:

  • transitie naar een circulaire economie;
  • zorgen voor werkgelegenheid voor iedereen;
  • behouden en versterken van het economische profiel van de regio.

Hiervoor gaan we steeds meer werken in gemengde stedelijke gebieden waar wonen, werken en voorzieningen bij elkaar komen.

Maar niet alle bedrijfsactiviteiten gaan samen met wonen of andere voorzieningen. Bijvoorbeeld omdat ze hinder opleveren voor de omgeving. Daarom reserveren we ook ruimte voor dit soort bedrijven zodat zij voldoende ruimte hebben. De vraag naar bedrijventerreinen wordt opgelost door een combinatie van efficiënter gebruik van bestaande terreinen en aanleggen van nieuwe terreinen. Samen creëren we in deze verschillende gebieden genoeg werkgelegenheid voor de groeiende bevolking.

Vitale kernen

Naast de stedelijke vraagstukken spelen er lokaal specifieke vraagstukken, met name in de kleinere kernen in de regio, waarvoor we ook ruimte willen maken. Deze kernen dreigen te krimpen, onder andere omdat er door  demografische veranderingen gemiddeld steeds minder mensen in een woning wonen (huishoudensverdunning). Per kern worden afspraken gemaakt over het bijbouwen van woningen voor de eigen woningbehoefte. Het versterken van de vitale kernen zorgt ervoor dat toegang tot werk, voorzieningen en landschap overal in de regio goed georganiseerd is. 

Meer weten?

Wilt u meer weten over dit programma? Neemt u dan contact op met de betrokken wethouder in uw gemeente of met de bestuurlijk opdrachtgevers: Sander Jansen (Zeist) of Klaas Verschuure (Utrecht). Programmamanager vanuit het U10-team is Sanneke Lisman. U kunt ook een mail sturen aan het REP-team: rep@utrecht10.nl